14-01-2020, 17:20, LAATSTE UPDATE: 20-01-2020

Algemene en macro-economische ontwikkelingen

Na een dip halverwege het tweede kwartaal heeft de aandelenmarkt weer overtuigend de weg naar boven gevonden. De toegenomen duidelijkheid over de brexit en de handelsoorlog tussen de Verenigde Staten en China heeft de markten ook in het vierde kwartaal goed gedaan.

Wat momenteel opvalt is de grote discrepantie tussen de maakindustrie en de dienstverlening. De maakindustrie heeft het wereldwijd zwaar te verduren door de afremmende economie. Hierdoor ontstaat onzekerheid die leidt tot uitstel van investeringsbeslissingen. Met name Duitsland, een land dat draait op de maakindustrie, staat voor grote uitdagingen. De auto-industrie, die er door de twijfels over de overgang naar elektrisch rijden toch al niet florissant voorstaat, wordt hard geraakt door afnemende vraag vanuit China, onder meer vanwege het wegvallen van fiscale stimulansen.

In tegenstelling tot de maakindustrie zien we positieve signalen in de dienstverlening. Met name de consumentenuitgaven in Amerika geven een positieve impuls aan (voornamelijk) de Amerikaanse economie. Daarbij zien we de eerste tekenen van herstel in belangrijke vertrouwensindicatoren. Hoewel er sprake is van groeivertraging, is een lagere groei in combinatie met een versoepeld monetair beleid nog steeds een redelijk gunstig klimaat voor beleggingen. Bij de recessieangst die af en toe de kop opsteekt valt op dat men al snel terugdenkt aan de vorige grote recessie die in 2008 begon. Echter, een volgende recessie kan een heel andere vorm aannemen. Bovendien hoeft een ‘normale’ recessie niet schadelijk te zijn, maar is het een normaal economisch verschijnsel dat ervoor zorgt dat excessen worden weggewerkt. Anderzijds zijn er momenteel wel ontwikkelingen die in de gaten gehouden dienen te worden. Mede door de lage rente lopen de schuldniveaus in de wereld op. Kredietbureaus hebben hun standaarden de laatste jaren versoepeld, met name voor grote Amerikaanse ondernemingen. Daarnaast worden sommige bedrijven die gevoelig zijn voor economische omstandigheden dusdanig hoog gewaardeerd dat er ons inziens geen sprake is van een margin of safety.

De beurzen profiteerden van de doorgaande verruimende maatregelen van de centrale banken. Onze visie is dat de centrale banken de economie niet alleen kunnen blijven trekken. Met name in Europa doen de nationale overheden te weinig aan fiscaal stimuleren. De continue focus op bezuinigen en het terugdringen van begrotingstekorten gaat regelrecht in tegen alles wat Keynes ons heeft geleerd. Keynes’ stelling was dat overheden juist moeten stimuleren als de economie het moeilijk heeft. Wij zouden daarom graag zien dat de overheden de teugels wat laten vieren. In Europa hebben overheden genoeg financiële ruimte om de economie te stimuleren, bijvoorbeeld met infrastructurele projecten of rond de energietransitie. In Duitsland was halverwege 2019 sprake van de oprichting van een economisch stimuleringsfonds van € 50 miljard. Dergelijke plannen zouden we graag geconcretiseerd zien.

We hoeven niet alles te verwachten uit Noord-Europa. Ook een deel van de zogeheten PIIGS-landen (Portugal, Ierland, Italië, Griekenland en Spanje) heeft inmiddels de weg naar boven gevonden. Griekenland is de klap zeker nog niet te boven, maar draait inmiddels redelijk. Spanje en Ierland hebben grondig bezuinigd en hervormd en dat zien we vertaald in mooie economische groei.

De rente van de Federal Reserve werd in oktober met een kwart procentpunt verlaagd naar 1,75 procent, terwijl de rente van de Europese Centrale Bank in het vierde kwartaal met -0,5 procent ongewijzigd bleef. Het aantreden van Christine Lagarde als nieuwe president van de ECB zien we als een positieve ontwikkeling, vooral vanwege haar achtergrond als politica. Lagarde was van 2005 tot 2011 minister in Frankrijk. Met haar aantreden bij de ECB is ze de eerste ex-politicus aan het hoofd van de ECB sinds Wim Duisenberg (1998-2003).

In onze Value-fondsen zien we dat waarde-aandelen ook in het vierde kwartaal wat achterbleven bij groeiaandelen. Fundamenteel is er niets veranderd aan onze value-aanpak. Alles komt uiteindelijk neer op een nuchtere waarderingskwestie. Cashflow is nog altijd king, die dekt immers de waarde van een aandeel of obligatie. Momenteel zien we bovengemiddelde kasstromen in onze value-proposities. Die zijn intact en wij zijn van mening dat de waarderingen hierdoor zullen normaliseren.

Lees meer

Risico’s van beleggen

Beleggen brengt risico’s met zich mee, u kunt uw inleg verliezen. De waarde van uw beleggingen is mede afhankelijk van de ontwikkelingen op de financiële markten. De waarde van uw beleggingen kan fluctueren. In het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst.